fbpx
Self-love

Ngại ngùng gì một chút ngợi khen

Một bài viết giúp cho bạn thêm yêu thương chính mình để phát triển bản thân hơn.

Một người không biết trao đi lời ngợi khen, là một người còn nhiều thiếu sót và cần phải trưởng thành thêm hơn. Đôi khi bạn cũng cần phải là người để biết cách ngợi khen chính bản thân mình, vì những thử thách, khó khăn mà bạn đã phải đương đầu.


1.

Vinh (24 tuổi), từng rất khó chịu với những người cùng trang lứa không đi lên bằng cách trau dồi tốt kinh nghiệm, kỹ năng lẫn kiến thức, thay vào đó là đề cao thói xu nịnh, bợ đỡ cấp trên để tiến thân nhanh hơn. Cấp trên, kỳ lạ thay, cũng ưu ái và tạo điều kiện nhiều hơn cho những người biết cách xu nịnh, vậy là Vinh cũng có chút hằn học và bớt đi sự nể nang dành cho cả sếp lẫn đồng nghiệp. Đây không phải là một môi trường phù hợp cho sự phát triển của Vinh, anh nghĩ thế.

Vũ (26 tuổi), lận đận trong công việc hơn bao nhiêu đồng nghiệp lẫn bạn bè xung quanh. Mặc dù có kiến thức và kinh nghiệm đi làm đã lâu, nhưng Vũ lại dở khoản giao tiếp. Anh mặc cảm vì điều này, nhưng đánh bụng nghĩ là “trời sinh tính”, có muốn đổi cũng chả đổi được. Đồng nghiệp cứ thăng công tiến chức, địa vị xã hội ngày càng cách biệt so với anh, thu nhập cũng thế. Âu cũng là vì anh dở giao tiếp và quá khép nép, luôn sợ lỡ lời mà hỏng việc.

Yến (30 tuổi), vẫn cọc cạch ở vị trí leader mà không thể lên manager cũng bởi tính tình khẳng khái, không thích xởi lởi, không thích vay mượn hay hạ thấp bản thân. Chị có thể nhẹ nhàng từ tốn với nhân viên của mình, nhưng tuyệt nhiên không thích đi ngợi khen hay tâng bốc để có thể có thêm chút thiện cảm từ sếp. Yến không hề giả trân, và cả sếp cũng vậy. Sự hài lòng của sếp với Yến chỉ ở dừng mức công việc trôi chảy, ổn thỏa. Nhiều lần cân nhắc Yến lên vị trí cao hơn, sếp vẫn cảm thấy ở Yến có thiếu một chút gì đó không quá hiển nhiên, nhưng không khó để lý giải. Năng lực Yến có, nhưng sự khéo léo thì không. Vậy là Yến cứ mãi nằm ở danh sách chờ lên chức vậy thôi.

Vinh, Vũ, Yến đều là những người trẻ có năng lực, nhưng mãi cứ lận đận hơn người khác. Vinh, Vũ, Yến đều là người đi làm công cho người khác, nên việc thiếu kỹ năng để ngợi khen là một nhược điểm chí mạng cho sự thăng tiến của họ, bởi thực tế mà nói, ai mà lại chẳng không thích được ngợi khen? Đôi khi cái tôi của ta được vuốt ve, được xoa bóp đôi chút có phải khiến chính ta cũng cảm thấy bản thân mình có giá trị và vai trò của chúng ta được thừa nhận không? Bạn có quen ai đó giống như Vinh, Vũ, Yến không?

2.

Mỗi khi được khen, sẽ có những người xua tay rồi nói rằng bản thân chẳng được như lời khen, là nhờ may mắn hay sự hỗ trợ của người khác mới có được kết quả đáng mừng như vậy, chẳng qua là họ có cái sự tự hào về bản thân còn lớn hơn những người cười thỏa chí hay nghiễm nhiên thừa nhận khi được khen. Những người có cái niềm tự tôn cao vời, cần thể hiện nhiều hơn chỉ là lời khen để có thể lấy lòng được họ, nhưng ngợi khen vẫn là chất xúc tác cần thiết.

Xu nịnh, bợ đỡ, khéo mồm trước giờ đều được gắn vào một cái nghĩa tiêu cực khi ta nói hay nghe về nó. Cảm quan của ta cho rằng những hành vi này đều xuất phát từ suy tính vụ lợi, thiếu tự nhiên lẫn thật tâm, và là một “thói xấu” nên hạn chế hoặc không nên làm. Vậy tại sao xung quanh ta vẫn có những người có cùng học vấn, thụ hưởng chung một nền văn minh, cấp bậc xã hội, điều kiện phát triển của cộng đồng, đều phạm phải hay lạm dụng “thói xấu” này thường xuyên; họ vẫn có thể vui vẻ mà không có chút đắn đo, thậm chí còn thụ hưởng được những ích lợi nhất định từ đó. Nếu họ làm được, thì liệu bạn có thể hay không?

Thật ra ngợi khen bằng cái tâm, cái sự thật thà, cái sự tôn trọng rằng người nhận không phải là một kẻ ngờ nghệch về nhận thức để đến mức không nhận diện được lời ngợi khen nào là thật tâm, là mang tính góp ý, là tích cực, với những lời xu nịnh chỉ để vụ lợi. Đó là sự khác biệt lớn nhất giữa một người biết cách để ngợi khen, và một kẻ ưa xu nịnh.

Ngại ngùng gì một chút ngợi khen? | So awkward, Rose - Blog cá nhân
Ngợi khen một người theo đúng bản chất của họ.

Tất cả đều rất dễ để nhận diện. Lời xu nịnh, bợ đỡ, khéo mồm cũng chỉ có tác dụng ban đầu, còn về sau nó lại giống như một trái banh tenis mà càng ném mạnh vào tường thì nó càng bật mạnh, càng gây sát thương cao tới người ném nó đi. Mức độ tổn thương tùy thuộc vào lực ném, đau ở đâu cũng phụ thuộc vào việc trái banh được ném vào vị trí nào. Nếu năng lực của người đó phát triển kịp với khả năng xu nịnh của mình thì hẳn mọi thứ vẫn còn may mắn nằm trong tầm kiểm soát. Nhưng đời mà, chẳng ai đoán được chữ ngờ cả đâu.

Biết cách để ngợi khen, hẳn phải là một người tinh tế. Tinh ý quan sát và để tâm đến những gì không dễ thấy của người đối diện, sẽ càng khiến cho lời ngợi khen càng trở nên có giá trị, để mà từ đó mối quan hệ cũng tiến triển theo một mức độ khắng khít, thân tình hơn. Mọi sự trong cuộc sống này có trôi chảy, thông hanh đều xuất phát từ thái độ tích cực và những lời ngợi khen tinh tế. Cuộc đời hẳn sẽ đãi ngộ tốt cho những người biết cách để ngợi khen, cũng như là tiếp nhận lời ngợi khen.

Là một người khi được ngợi khen, hãy cũng đối đãi nó bằng một sự thân tình và cởi mở. Chưa nhất thiết phải trả lễ ngay lập tức nếu như bạn chưa phát hiện ra điều gì để ngợi khen đối phương, và cũng đừng tự tạo áp lực cho mình ngay tại thời điểm đó. Nên nhớ rằng, ngợi khen phải xuất phát từ cái lòng thật thà, một cái tâm không toan tính, vụ lợi, thì đó mới là điều mà mỗi người nên làm. Vì là một người thật tâm, phải ngại ngùng gì một chút ngợi khen cơ chứ?

3.

Dành cho những người chưa biết cách để ngợi khen.

Phải luôn có ý muốn ngợi khen đối phương trước khi nói ra

  • Tìm điều gì đó mà bạn thực sự thích ở người đó. Thật dễ dàng để chọn điều đầu tiên bạn nhận thấy về ai đó và khen ngợi họ. Bạn có thể nói “Tôi thích áo sơ mi của bạn” hoặc “Tóc đẹp” với bất kỳ ai, nhưng một lời khen tinh tế sẽ có ý nghĩa sâu sắc hơn. Hãy dành một chút thời gian và nghĩ về những điều bạn thực sự ngưỡng mộ ở người đó trước khi nói bất cứ điều gì. Lời khen của bạn sẽ được đánh giá cao nếu bạn nói rõ rằng bạn thực sự muốn nói gì. Đừng khen cho có lệ, hoặc tệ hơn, khen những gì mà người đó không thực sự có.
  • Khen ngợi điểm tự hào của đối phương. Một lời khen sẽ đặc biệt hơn khi rõ ràng bạn đã nhận thấy điều gì đó thực sự quan trọng đối với người mà bạn đang trò chuyện. Ví dụ, nếu mẹ chồng bạn dành nhiều thời gian chăm bón vườn hoa xinh đẹp của mình, bạn có thể khen bà có mắt thẩm mỹ tuyệt vời. Khen ngợi ai đó về những gì họ thực sự giỏi là một cách chắc chắn để mang lại nụ cười trên khuôn mặt của họ.
  • Đừng chỉ khen ngợi những gì hiển nhiên, rõ ràng. Một cách ngợi khen chân thành là chọn ra điều gì đó mà hầu hết mọi người sẽ không nhận thấy, điều gì đó cho thấy bạn đang thực sự chú ý đến người đó. Những lời khen ngợi không rõ ràng là loại mà người ta ghi nhớ và trân trọng suốt đời. Ví dụ: bạn có thể nói với em gái rằng bạn nhận thấy cô ấy đã làm việc chăm chỉ như thế nào trong lớp học nghệ thuật của mình trong học kỳ này và bạn nghĩ rằng cô ấy có năng khiếu nhiếp ảnh. Hoặc bạn có thể nói với một chàng trai mà bạn phải lòng rằng bạn ngưỡng mộ sự tử tế mà anh ấy thể hiện với mọi người mà anh ấy nói chuyện cùng, ngay cả những đứa trẻ nhỏ.
  • Đừng lên khuôn mẫu rập khuôn khi ngợi khen người khác. Nếu bạn thấy mình đưa ra những lời ngợi khen giống nhau quá nhiều, hãy lưu tâm và suy nghĩ lâu hơn một chút trước khi ngợi khen một ai đó khác. Nghĩ ra điều gì đó thật lòng để nói, hoặc không nói gì cả.
  • Tập trung vào thành tích hơn là ngoại hình bên ngoài. Những lời khen chỉ ra thành tích tuyệt vời hoặc phẩm chất cá nhân của ai đó sẽ luôn có giá trị hơn là lời khen về ngoại hình. Khen ngợi mọi người về điều họ đã làm có ý nghĩa hơn là khen người đó về điều họ không thực sự phải quá nỗ lực để đạt được, chẳng hạn như màu mắt của họ.
  • Khen ngợi một cách hào phóng, nhưng không thái quá. Nên giới hạn về số lượng lời khen mà bạn trao cho một người. Quá hào phóng với ai đó bằng những lời khen ngợi sẽ phản tác dụng ít nhiều. Nếu bạn khen ít hơn một chút, lời nói của bạn sẽ tạo được tiếng vang hơn.

Bày tỏ sự chân thành

  • Ngợi khen bằng một sự nồng nhiệt. Khen ngợi người khác là tốt, nhưng cách ngợi khen thế nào để người nghe tiếp nhận một cách vui vẻ còn đáng để tâm hơn. Không có một cách hoàn hảo nào để đưa ra một lời khen. Điều quan trọng là bạn phải nghe như thể bạn thực sự muốn nói gì để lời khen của bạn không bị hiểu sai cách.
  • Nếu cười thì nên cười ý nhị, đừng cười đùa cợt nhả. Khi ngợi khen, bạn có thể nở nụ cười, mặc dù bạn cũng có thể nói ra lời khen đó với một biểu hiện nghiêm túc và chân thành. Tuy nhiên, nếu bạn cười khi đang khen ai đó, họ có thể không biết bạn có nghiêm túc hay không. Đùa cợt nhả có thể phản tác dụng lớn. Cố gắng không cười thành tiếng khi bạn đang khen ai đó trừ khi phẩm chất mà bạn đánh giá cao có liên quan đến tính hài hước của người đó.
  • Giao tiếp bằng mắt. Đó là một cách dễ dàng để thể hiện rằng bạn thật tâm có ý như những gì bạn nói. Giao tiếp bằng mắt là một hình thức giao tiếp phi ngôn ngữ giúp mọi người hiểu nhau hơn. Nếu bạn nhìn xuống hoặc nhìn đi chỗ khác, bạn sẽ có vẻ thiếu chân thành hơn khi giao tiếp bằng mắt.
  • Giọng điệu lúc ngợi khen là quan trọng. Nói rành mạch, rõ ràng, với một tông giọng dễ chịu. Qua chất giọng, người nhận biết rằng bạn muốn nói gì và họ cảm thấy hài lòng về điều đó. Chất giọng của một người sẽ tiết lộ rằng liệu người khen ngợi có thật sự cảm thấy vui mừng cho người nhận hay không, có sự tị nạnh, mỉa mai, hay hàm ý gì sâu xa ở đằng sau lời ngợi khen đó hay không.
Ngại ngùng gì một chút ngợi khen? | So awkward, Rose - Blog cá nhân
Đây sẽ là một chủ đề thú vị: Làm sao để tiếp nhận lời khen từ một người giả tạo, hay đố kỵ.

Khi ngợi khen cần tránh những điều này

  • Tránh kiểu ngợi khen so sánh. Đây là kiểu khen rất dễ gây thiếu thiện cảm, dù là so sánh sự vật, sự việc hay với người khác. Sẽ có những lúc bạn lỡ lời khen ngợi kiểu thế này. “Tóc bạn hôm nay đẹp lạ lùng quá, đẹp hơn thường ngày nhiều lắm, mới đi làm tóc hả?” -> Người được khen sẽ dễ hình dung đến việc ngày thường bạn cảm thấy tóc họ không đẹp và suy luận ra rằng bạn không nghĩ rằng họ biết cách chăm sóc bản thân. Khen “có cánh” như vậy không phải lúc nào cũng hiệu quả.

    Một ví dụ khác “Em chơi bóng rổ hay lắm, đối với con gái vậy là quá đỉnh“, việc đem giới tính vào lời khen ngợi thế này cũng có thể phản tác dụng, nếu như người nữ là kiểu người ủng hộ nữ quyền và ghét sự phân biệt giới tính Một ví dụ khác “An xinh xắn và thông minh hơn Hương nhiều lắm!“, nếu An và Hương là hai người bạn thân thiết và người khen cứ ngợi khen điều này liên tục thì sẽ không hay nếu như An là người nể trọng tình bạn và không đề cao ngoại hình của mình hơn Hương. Ở một bối cảnh khác, nếu như An và Hương không phải là những người bạn thân thiết – mà là hai người không có thiện cảm với nhau mà người khen lại không biết đến chuyện này, thì việc so sánh giữa An và Hương sẽ khiến cho An mất vui.
  • Đừng vội vàng khen ngợi người lạ mặt. Việc mới tiếp xúc một người và muốn mau chóng có được cảm tình của họ sẽ khiến bạn nghĩ rằng nên dành lời khen ngợi. Nhưng hãy hiểu rằng, có một sự khác biệt giữa việc trở nên lịch sự và khen ngợi. Lịch sự là khi bạn cư xử hòa nhã, có những lời khen thân thiện về giọng nói, mái tóc, ngoại hình của đối phương (cả hành vi nhận và trao lời khen). Còn ngợi khen, như bạn đã biết, nên dành cho những người bạn quen biết lâu dài và thật sự quan tâm tới họ, hoặc đủ nhiều để có thể đưa ra những lời ngợi khen chân thành.
  • Tránh những lời ngợi khen thiếu lịch sự. Đừng cố khen ai đó về bộ phận cơ thể gợi cảm. Điều đó thật thô lỗ và trong một số trường hợp nhất định, loại nhận xét này có thể được hiểu là quấy rối tình dục. Nên luôn giữ lời khen của bạn một cách lịch sự, thể hiện sự tôn trọng nhất tới người nghe.

4.

Có thể bạn không nhận diện ra được điều này. Nhưng tất cả chúng ta, dù cơ hàn hay no đủ, dù xinh đẹp hay xấu xí, dù thông minh hay ngờ nghệch, cũng đều mưu cầu một điều vô cùng cơ bản – đó là sự yên lòng (reassurance). Sự yên lòng là khi ta cảm thấy được tôn trọng, giá trị của chính ta được thừa nhận, sự tự tin được tái lập, tâm thái có thêm chút bình yên, tự tôn được củng cố. Tất cả những gì mà chúng ta tìm kiếm ở những người xung quanh, điều mà ta thật sự mong muốn, đó là những giá trị mà tự thân ta nhìn thấy ở chính mình – cũng được nhìn thấy ở trong mắt người đối diện.

Ta cảm thấy yên lòng hơn, khi được nghe những lời an ủi kiểu rằng “bạn đã làm tốt lắm rồi”, “ở trong hoàn cảnh của bạn, mình không biết có đủ sức để vượt qua hay không”, “đừng lo lắng, bạn cố gắng nhiều như vậy rồi thì cho dù có thất bại thì đó cũng là một bài học đáng ghi nhận mà”… tất cả những điều an ủi thế này, ai cũng có thể trao đi, với một sự thân tình, cùng một lời ngợi khen đúng lúc, chắc chắn ta có thể khiến cho tâm trạng của cả một ngày hay một tuần của một người biến chuyển theo chiều hướng nhẹ nhàng, tích cực hơn.

Giá trị và sức nặng của lời nói động viên, ngợi khen là một món quà mà bất kỳ ai cũng có thể trao đi. Nếu ta cảm thấy yên lòng vì chính những lời tốt đẹp được trao tới ta bởi những người xung quanh, đừng quên rằng ta cũng cần phải có nghĩa vụ để trao trả lại lòng tốt đấy, vào thời điểm mà họ cần nó nhất. Đừng lo, this too shall pass – mọi thứ rồi cũng sẽ qua, luôn là câu cửa miệng mà Rose dành cho những người đang cần đến sự yên lòng.

Bài viết có tham khảo nguồn này trên Wikihow.

Bình luận

An INFJ ♊️/ Ambivert/ Catlover/ Creative - Sensitive - Rebel ❤️ Fellini Rose can be interpreted as "A rose grows in the garden of the aristocracy"

error: Content is protected !!
%d bloggers like this:
Ads Blocker Image Powered by Code Help Pro
Ads Blocker Detected!!!

Rose thấy bạn đang sử dụng phần mềm Adblock trên trình duyệt của mình. Vui lòng ủng hộ blog bằng cách tắt Adblock hay loại trừ So awkward, Rose ra khỏi danh sách bạn nhé! Ngay sau đó bạn sẽ được truy cập vào toàn bộ nội dung hữu ích trên blog ngay thôi! Cảm ơn bạn!

Refresh